ศูนย์เรียนรู้

9


ภาพตัวอย่าง ศูนย์เรียนรู้ เศรษฐกิจพอเพียง


          จากความหมายข้างต้นจะเห็นได้ว่า ศูนย์เรียนรู้ในความคาดหวังของกรมพัฒนาชุมชน ไม่ใช่ศูนย์ฝึกอบรมประจำหมู่บ้านที่รอรับการนัดหมายจากวิทยากรภายนอก แต่จะเป็นสถานที่ ที่จะสร้างความผูกพันระหว่างคนในชุมชนกับเรื่องราวของเขาเองเป็นสำคัญ ศูนย์เรียนรู้ชุมชน เป็นศูนย์กลางรวบรวมข้อมูลข่าวสารความรู้ของชุมชนที่จะนำไปสู่การส่งเสริม กระบวนการเรียนรู้สำหรับประชาชน ในชุมชน เป็นแหล่งเสริมสร้างโอกาสในการเรียนรู้ การถ่ายทอด การแลกเปลี่ยนประสบการณ์ การสืบทอดภูมิปัญญา วัฒนธรรมค่านิยม และเอกลักษณ์ของชุมชน อีกทั้งเป็นแหล่งบริการชุมชนด้านต่าง ๆ เช่น การจัดกิจกรรมที่สอดคล้องกับความต้องการเรียนรู้ ของชุมชน โดยเน้นกระบวนการเรียนรู้เพื่อวิถีชีวิตของคนในชุมชน เพื่อให้ทันกับการเปลี่ยนแปลงของสังคม ก่อให้เกิดชุมชนแห่งการเรียนรู้ และมุ่งการพัฒนาแบบพึ่งตนเอง เป็นแหล่งเรียนรู้ของประชาชน ที่ดำเนินการโดยประชาชน และเพื่อประชาชน ที่จะก่อให้เกิดความเข้มแข็งของชุมชนอย่างยั่งยืน

หลักการและวัตถุประสงค์ของศูนย์เรียนรู้

          เป็นแหล่งเรียนรู้ทุกด้าน ทุกรูปแบบไม่เน้นการเรียนการสอนในห้องเรียน

          เป็น ศูนย์กลางที่ประชาชนทุกคนสามารถเข้ามาเรียนรู้ ค้นคว้าหาความรู้ แลกเปลี่ยนความรู้ และประสบการณ์ รวมทั้งการพบปะสังสรรค์ เพื่อสร้างความเข้าใจ ความร่วมมือในการพัฒนาตนเองและชุมชน

 

8


ที่ตั้งมูลนิธิกสิกรรมธรรมชาติ จังหวัดชลบุรี


วัตถุประสงค์ในการจัดตั้งศูนย์การเรียนรู้

          1 เพื่อเป็นศูนย์กลางความรู้ที่จัดตั้งขึ้นโดยประชาชน และ เพื่อประชาชน

          2 เพื่อเป็นแหล่งเผยแพร่พระเกียรติคุณ และ พระอัจฉริยภาพของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ในด้านต่าง ๆ

          3 เพื่อเป็นศูนย์กลางในการขับเคลื่อนหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง ออกสู่ชุมชน

          4 เพื่อเป็นศูนย์รวมข้อมูลที่ให้การศึกษา ค้นคว้า ถ่ายทอดองค์ความรู้ในเรื่องที่เป็นประโยชน์ต่อการพัฒนาคุณภาพชีวิต โดยมุ่งเน้นต่อเกษตรกร ซึ่งเป็นประชาชนส่วนใหญ่ของประเทศ

          5 เพื่อส่งเสริมการสืบทอดภูมิปัญญาท้องถิ่น และ องค์ความรู้ของปราชญ์ชาวบ้าน

 

7


ความพอเพียง กับพุทธเศรษฐศาสตร์ และการพัฒนาที่ยั่งยืน


พันธกิจของศูนย์การเรียนรู้

          คือ การนำเสนอแนวคิดในเชิงหลักวิชาการ และ การนำเสนอแนวทางปฏิบัติที่เป็นรูปธรรม ตามศาสตร์พระราชา

องค์ประกอบของศูนย์การเรียนรู้ที่สำคัญได้แก่

  1. มีสถานที่พบปะ ศึกษาอบรม ปรึกษาหารือ และ แลกเปลี่ยนเรียนรู้

  2. มีการอบรมองค์ความรู้ในเรื่องต่าง ๆที่เป็นประโยชน์ในการดำรงชีวิต

  3. มีสถานที่สำหรับใช้ในการจัดทำแปลงสาธิตในการเรียนรู้ด้านต่างๆ(อย่างน้อย 3 ไร่ )

  4. มีแนวทางการบริหารจัดการเผยแพร่องค์ความรู้สู่ชุมชน

  5. มีการตรวจสอบสภาพวิถีชุมชน ที่เอื้ออำนวยต่อการดำเนินงานของศูนย์การเรียนรู้


 

6


ในหลวงกับเกษตรพอเพียง


โครงสร้างการบริหารจัดการ

          การบริหารจัดการศูนย์การเรียนรู้ จะต้องกำหนดให้มีบุคคลทำหน้าที่ ดังนี้

          1 คณะกรรมการศูนย์การเรียนรู้

          2 ที่ปรึกษา

          3 วิทยากรและ/หรือปราชญ์ชาวบ้านที่มีความเชี่ยวชาญในแต่ละด้าน

          4 เจ้าหน้าที่ และ คนงานประจำศูนย์การเรียนรู้

ระยะเวลาการดำเนินงาน

          ดำเนินงานอย่างต่อเนื่อง โดยคาดว่าอย่างน้อยต้องใช้เวลา 3 ปีขึ้นไปจึงจะเห็นผลเป็นรูปธรรม

ลำดับขั้นตอนในการดำเนินงาน

          1 ศึกษาให้มีความเข้าใจในเรื่องของศูนย์การเรียนรู้

          2 แสวงหาวิทยากรและ/หรือปราชญ์ชาวบ้านให้มาร่วมมือในการดำเนินงาน

          3 จัดทำสถานที่พบปะศึกษาอบรม

          4 จัดทำสถานที่และอุปกรณ์ในการเรียนรู้ด้านต่าง ๆ

          5 เปิดการอบรมดูงานให้กับประชาชนในพื้นที่

          6 สนับสนุนให้ประชาชนในพื้นที่ใช้ประโยชน์จากศูนย์การเรียนรู้

4


อาคารที่สร้างอย่างเรียบง่ายในศูนย์เรียนรู้เศรษฐกิจพอเพียง


5


 

 

 

 

สิ่งที่คาดว่าจะได้รับ

          ศูนย์การเรียนรู้ จะเป็นแหล่งเรียนรู้ และ เสริมสร้างประสบการณ์ ให้ประชาชนที่สนใจได้นำไปเป็นแบบอย่างในการดำเนินชีวิตรวมทั้งมีส่วนช่วยแก้ไขปัญหาที่เกิดขึ้นกับตนเองและครอบครัว โดยยึดถือแนวทางตามหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง

          การน้อมนำปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง มาใช้ต้องมีพื้นฐาน คือ การพึ่งตนเองได้ โดยพิจารณาถึงความพอเพียงในการดำเนินชีวิตทุกย่างก้าว ได้แก่

                   ด้านเศรษฐกิจ ไม่ใช้จ่ายเกินตัว ไม่ลงทุนเกินขนาด เพิ่มรายได้ ลดรายจ่าย การเก็บออม

                   ด้านจิตใจ เข็มแข็ง กตัญญู มีความเพียร มีจิตสำนึกที่ถูกต้อง มีคุณธรรม

                   ด้านสังคม และ วัฒนธรรม ช่วยเหลือเกื้อกูลกัน ประสานสัมพันธ์ รู้ รัก สามัคคี เสริมสร้างความเข็มแข็งให้ครอบครัว และชุมชน รักษาเอกลักษณ์ของชาติ ภูมิปัญญาท้องถิ่น วัฒนธรรมไทย รวมทั้งละเลิกอบายมุข และ ยาเสพติดต่าง ๆ

                   ด้านเทคโนโลยี รู้จักใช้เทคโนโลยีที่เหมาะสม สอดคล้องกับความต้องการตาม สภาพแวดล้อม ภูมิสังคม และการนำทรัพยากรธรรมชาติที่มีอยู่ในพื้นที่มาใช้งานหรือพัฒนาให้เกิดประโยชน์ต่อการดำรงชีวิต รวมทั้งการพัฒนาในการประกอบอาชีพด้านต่าง ๆ

3


ผลิตผลการเกษตรที่ควรจะเพาะปลูกในศูนย์เรียนรู้เศรษฐกิจพอเพียง


 

                 ตัวอย่างการจัดทำแปลงสาธิตในการเรียนรู้ด้านต่าง ๆซึ่งควรจะดำเนินการให้เหมาะกับขนาดของพื้นที่ และสิ่งแวดล้อม


          - การปลูกป่า

          - การทำไร่

          - การทำนา

          - การทำสวนไม้เศรษฐกิจ ปาล์ม ยางพารา ไผ่ เป็นต้น

          - การทำสวนผลไม้ สวนดอกไม้ การขยายพันธ์ไม้

          - การทำพืชผักสวนครัว พืชสมุนไพร (หน่อไม้ และ เห็ด)

          - การบริหารจัดการน้ำ (น้ำกิน น้ำใช้ น้ำรดต้นไม้ น้ำเสีย)

          - การจัดทำไบโอดีเซล

2


การจัดทำไบโอดีเซล


          - การทำปุ๋ยชีวภาพ การทำ EM           

          - การบริหารจัดการดิน การปรับปรุงดิน การทำคันดิน การแก้ปัญหาดินเปรี้ยว ดินเค็ม                         ดินเสื่อมสภาพ และการใช้หญ้าแฝก

          - การบริหารสิ่งแวดล้อม

          - การเลี้ยงสัตว์ วัว ควาย หมู กุ้ง หอย ปู ปลา เป็ด ไก่ กบ ไส้เดือน ฯลฯ

          - การผลิตพลังงานทดแทน และ ก๊าซชีวภาพ

            - การผลิตยากำจัดศัตรูพืช

          - การผลิตของใช้ต่าง ๆ เช่น สบู่ ยาสีฟัน ยาสระผม ยาดม ยาอื่น ๆ ฯลฯ

          - การทำหัตถกรรม เช่น จักสาน ทอผ้า ตัดเย็บเสื้อผ้า ทำผม จัดดอกไม้จริง ดอกไม้                         ประดิษฐ์  เครื่องปั้นดินเผา ฯลฯ

          - การทำขนมต่าง ๆ โดยเฉพาะที่ใช้วัตถุดิบในพื้นที่

          - การทำอาหารแห้ง ทั้งจากสัตว์ และ ผลไม้

          - การทำอาหารสัตว์ที่ใช้วัสดุในพื้นที่

          - การฝึกสอนวิชาชีพอื่น ๆ ช่างปูน ช่างไม้ ช่างไฟฟ้า ซ่อมรถ ฯลฯ

          - การฝึกสอนดนตรี ร้องเพลง รำพื้นบ้าน ศิลปะอื่น ๆ

          - ความรู้ด้านสาธารณสุขพื้นฐาน

1


บ่อเลี้ยงปลาตัวอย่างในศูนย์เรียนรู้เศรษฐกิจพอเพียง


หมายเหตุ 

  1. ห้ามดำเนินการทั้งหมดตามที่ยกตัวอย่างมานี้ ให้ยึดถือความพอเพียง พอดีเป็นหลัก ในการทำงานด้วย

  2. มีเกษตรกรขุดบ่อเลี้ยงปลา 4 - 5 บ่อ เพื่อหวังที่จะจับไปขายโดยให้อาหารปลาเป็นเวลา 4 เดือน เมื่อปลาจำนวน 4 - 5 หมื่นตัวโตเต็มที่ขายได้แล้ว แต่ตลาดไม่สามารถรองรับได้ ขายปลาได้เพียงวันละ 200 - 300 ตัว ปลาที่เหลือในบ่อไม่ให้อาหารก็หัวโตตัวผอม ให้อาหารต่อไปก็สิ้นเปลืองไม่คุ้มทุนแบบอย่างนี้ถือว่าไม่คิดให้รอบคอบก่อนที่จะดำเนินงาน


          ขุดสระน้ำเพียง 1 - 2 บ่อ เพื่อเก็บน้ำไว้ใช้งานประจำวัน ปล่อยปลาเพียง 100 -200 ตัว หรือให้มีเองตามธรรมชาติ สำหรับไว้จับกินเองในครอบครัวที่เหลือจึงค่อยนำไปขาย

          เช่นเดียวกับการเพาะเห็ด 3 - 4 โรง ต้องประเมินว่าจะสามารถนำเห็ดไปขายได้อย่างไรด้วย เพราะเห็ดเมื่อออกดอกแล้วก็ต้องเก็บทุกวัน

 .......................................................................

ใส่ความเห็น

© Copyright 2017 Welovethaiking.com , all rights reserved